Bekostiging en methodiek Kraamzorg (2024)

• Kosten voor het volledige jaar, bijgewerkt tot en met het 2e kwartaal 2024

• Voor dit gecorrigeerde meerjarenoverzicht zijn alle kosten ingedeeld volgens de systematiek van 2024, waardoor gecorrigeerd wordt voor administratieve verschuivingen. Klik op onderstaande link voor meer informatie.

* De twee meest recente jaren zijn nog niet uitgedeclareerd en zijn aan verandering onderhevig.

Bron: Verantwoordingsinformatie Zorginstituut Nederland en declaratiedata zorgverzekeraars (via Vektis).
Geactualiseerd op: 13-12-2024

Op de tabelpagina's van rubriek 12 zijn de zorglasten te vinden die gemaakt worden met betrekking tot de kraamzorg in Nederland. Dit is alle zorg die via kraamcentra en geboortecentra verstrekt wordt en welke valt onder de dekking van het basispakket van de Zvw. Kraamzorg valt onder de basisverzekering en valt niet onder het verplichte eigen risico (zie voetnoot 1). Voor kraamzorg thuis geldt een wettelijk eigen bijdrage per uur. Dit is in 2023 € 4,80. Voor kraamzorg in een instelling zonder medische noodzaak (kraamhotel, geboortecentrum enz.) geldt een basistarief per dag een van € 19 voor de moeder en € 19 per baby. Afhankelijk van de instelling kan daar een bedrag bovenop komen. Dit geldt voor instellingstarieven hoger dan € 137 per dag.

De hoogte van de tarieven voor kraamzorg zijn gebaseerd op een kostenonderzoek uit 2020. De totstandkoming van de maximumtarieven n.a.v. dit kostenonderzoek zijn opgenomen in het verantwoordingsdocument, tarieven kraamzorg 2021. De maximumtarieven worden jaarlijks aangepast met een index voor personele en materiële kosten (zie voetnoot 2). De prestaties kunnen worden verdeeld in kraamzorg, inschrijving & intake, zorg in een geboortecentrum en overige tarieven.

De NZa stelt maximumtarieven vast voor de prestaties binnen de kraamzorg, deze tarieven worden door de NZa elk jaar geïndexeerd om zo te corrigeren voor economische groei/krimp volgens de beleidsregel Indexering (zie voetnoot 3). In 2021 is er een herijking geweest van de maximumtarieven van 2,9% (zie voetnoot 4). Voor kraamzorg prestaties is er tevens de mogelijkheid om max-max tarieven in rekening te brengen: de maximumtarieven kunnen met ten hoogste 10% worden verhoogd (zie voetnoot 5). Dit kan alleen indien de zorgaanbieder en ziektekostenverzekeraar dit overeen zijn gekomen. Naar aanleiding van toenemende druk op de toegankelijkheid voor kraamzorg gepaard met personeelskrapte geeft de NZa per medio 2023 zorgverzekeraars de mogelijkheid om naast de max-max 10% extra tarief af te spreken met kraamzorgaanbieders. Dit is een tijdelijke maatregel om tot een structurele oplossing te komen (zie voetnoot 6). Daarnaast is in 2023 de tariefberekening door de NZa op aanvraag van VWS incidenteel aangesloten op de ramingen uit de Macro Economische Verkenningen van het Centraal Planbureau. Dit geldt zowel voor de personele index als de materiële index (zie voetnoot 7).

Hieronder worden de belangrijkste beleidsveranderingen in de periode 2019-2023 beschreven. Voor alle wijzigingen en een uitgebreide omschrijving verwijzen we u naar de beleidsregel kraamzorg van de Nederlandse Zorgautoriteit.

Tolk

Per 1 januari 2023 geldt een tijdelijke toeslag voor de inzet van een tolk voor de eerstelijns verloskundige zorg (zie voetnoot 5).

Toeslag integrale geboortezorg

• Per 1 juli 2023 wordt de toeslag integrale geboortezorg binnen de kraamzorg (naast de verloskundige zorg) ook aan de kraamzorg toegevoegd. Hiervoor geldt een maximumtarief van 10% van de kraamzorgprestaties (zie voetnoot 5).

Voor het rapport Verdiepende analyses zorglasten Zvw 2019-2023, dat in 2024 is verschenen, wordt gebruik van gemaakt van declaratiegegevens die verstrekt zijn door de zorgverzekeraars aan het Zorginstituut via Vektis. Ten behoeve van de wettelijke taken worden deze gepseudonimiseerde declaraties gebruikt voor onder meer desbetreffend rapport.

In het tabellenoverzicht zijn de kosten voor de Zvw van 2019 tot en met 2023 te bekijken. Het verschil met deze kosten ten opzichte van de reguliere meerjarentabellen is dat de definitie hoe de kosten verantwoord worden voor elk jaar gelijk zijn aan 2024. Hierdoor wordt gecorrigeerd voor administratieve verschuivingen over de jaren en is het makkelijker om een getrouw beeld te krijgen van de ontwikkelingen vanaf 2019. Op dit moment zijn alle kosten gebaseerd op de ramingen van de zorgverzekeraars uit de tweede kwartaalrapportage van 2023.

Omdat de kosten nog niet uitgedeclareerd zijn, zijn de laatste jaren nog aan verandering onderhevig. Tevens is 2023 (en in sommige gevallen 2022) nog leeg gelaten op de diepere niveaus, omdat er te weinig declaraties zijn.

1. Zorginstituut Nederland. Zie: Kraamzorg in het verzekerde pakket Zvw

2. Nederlandse Zorgautoriteit. Beleidsregel indexering - BR/REG-23144.

3. Nederlandse Zorgautoriteit. Prijsindexcijfers

4. Nederlandse Zorgautoriteit. Welke wijzigingen zijn er binnen de geboortezorg voor 2021?

5. Nederlandse Zorgautoriteit. Beleidsregel kraamzorg BR/REG-24108.

6. Nederlandse Zorgautoriteit.
   NZa helpt mee om kraamzorg toegankelijk te houden.

7. Staatscourant 2023, 19094. Beleidsregel verpleging en verzorging